Printed from Chabad.gr
ב"ה

Αυτό το γνωρίζατε;

Γιατί αποχαιρετάμε το Σσμαπάτ;

To read it in English, click here

 Arye Leib (1).png

Το Σάββατο το βράδυ, με την εμφάνιση τριών αστεριών, τελειώνει το Σσαμπάτ. Στην βραδινή προσευχή Αρβίτ, στην τέταρτη ευλογία, προσθέτουμε την Αβνταλά. Η Αβνταλά είναι ένας ύμνος στον Θ-ό, όπου Τον ευλογούμε που διαχώρισε διάφορα πράγματα στον κόσμο, ανάμεσα σε αυτά την ημέρα του Σσαμπάτ από τις άλλες μέρες της εβδομάδας. Μετά από την προσευχή, απαγγείλουμε και πάλι την Αβνταλά ως ξεχωριστή ευλογία, σε μια τελετή με ένα ποτήρι κρασί.

Γιατί κάνουμε Αβνταλά (στα ελληνικά  διαχωρισμός);

Όπως υπάρχει η Μιτσβά να θυμόμαστε το Σσαμπάτ όταν αρχίζει, το οποίο κάνουμε μέσω του Κιντούσς (όπως εξηγήσαμε εδώ), έτσι πρέπει να το θυμόμαστε και όταν τελειώνει. Με τα λόγια των Σοφών μας: «Να το θυμάσαι [το Σσαμπάτ] όταν μπαίνει και όταν βγαίνει».

Αλλά ας το δούμε και λίγο πέρα από τον παραπάνω απλό λόγο. Το Σσαμπάτ είναι μια μέρα στην οποία αποκοπτόμαστε για λίγο από την καθημερινότητα, και ξανασυνδεόμαστε με τον Θ-ό, αφήνοντας την υλικότητα πίσω μας. Όταν το Σσαμπάτ βγαίνει, αρχίζει μια καινούργια εβδομάδα, στην οποία θα ξαναμπούμε στην συνηθισμένη καθημερινότητα μας. Τις δυνάμεις να μείνουμε συνδεδεμένοι με τον Θ-ό τις παίρνουμε από το Σσαμπάτ. Για αυτό, ευχαριστούμε τον Θ-ό που μας έδωσε την δυνατότητα να είμαστε συνδεδεμένοι με Αυτόν, ευλογώντας Τον που διαχώρισε και ξεχώρισε την ημέρα του Σσαμπάτ. Για αυτό κάνουμε Αβνταλά, για να ευχαριστήσουμε τον Θ-ό.

Την νύχτα μετά την έξοδο του Σσαμπάτ, είναι έθιμο να λέμε μια ευλογία με μπεσσαμίμ, φυτό ή μπαχαρικό που έχει όμορφη ευωδία (συνηθίζεται το γαρύφαλλο). Είναι επίσης έθιμο, να ανάψουμε μια καινούργια φωτιά και αφού πούμε την ευλογία, να την χρησιμοποιήσουμε (δηλαδή να επωφεληθούμε από αυτήν) για να δούμε την διαφορά του χρώματος ανάμεσα στα νύχια και το δέρμα των δακτύλων μας (εκτός του αντίχειρα).

Οι Σοφοί μας καθόρισαν να λέμε αυτές τις ευλογίες στην τελετή της Αβνταλά, μετά την ευλογία του κρασιού και πριν την ευλογία της Αβνταλά. Τους λόγους για αυτά τα έθιμα θα τα εξηγήσουμε, με την βοήθεια του Θ-ού, την επόμενη εβδομάδα.

Εισάγουμε την Αβνταλά με μερικούς στίχους, που μιλάνε για αφθονία και Θ-ϊκή βοήθεια, ως καλό ξεκίνημα της εβδομαδας.

Από την δύση του ηλίου, μέχρι την Αβνταλά, συνηθίζουμε να μην τρώμε [όπως με το Κιντούσς]. Επίσης, συνηθήζουμε να μην κάνουμε εργασία μέχρι την ολοκλήρωση της τελετής της Αβνταλά (παρόλο που χρονικά έχει παρέλθει το Σσαμπάτ). 

Έτσι αποχαιρετούμε το Σσαμπάτ εκφράζοντας την ευγνωμοσύνη προς τον Θ-ό που μας έδωσε το δώρο αυτής της ξεχωριστής ημέρας. 

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από τη Γεσσιβά

3 πράγματα που δεν ξέρατε για το ψωμί του Σσαμπάτ

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate BLOG.jpg 

Το Σσαμπάτ, κάθε φορά που τρώμε ψωμί, είναι έθιμο να χρησιμοποιούμε διπλό ψωμί για την ευλογία, δηλαδή να πούμε την ευλογία με δυο ολόκληρα ψωμιά.

Γιατί αυτό;

Η εξήγηση είναι πως αποτελεί υπενθύμιση του Μάννα που ο Θ-ός μάς έδωσε στην Έρημο. Η Τορά μάς διηγείται πως κάθε Παρασκευή οι Εβραίοι λάμβαναν διπλή μερίδα, επειδή την ημέρα του Σσαμπάτ δεν έπεφτε το Μάννα. Ως θύμηση αυτού του γεγονότος έχουμε το Σσαμπάτ διπλό ψωμί. Μας υπενθυμίζει πως ο Θ-ός φροντίζει για τις ανάγκες μας και τα προς τα ζην μας, και δεν πρέπει να ανησυχούμε που δεν εργαζόμαστε το Σσαμπάτ: ο Θ-ός μας στέλνει «διπλή μερίδα» κατά τη διάρκεια της εβδομάδας.

Είναι έθιμο επίσης να σκεπάζουμε το ψωμί όταν κάνουμε το Κιντούσς.

Γιατί αυτό;

Μια εξήγηση έχει να κάνει και αυτή με το Μάννα. Ο Θ-ός το έστελνε σαν δώρο, περιτυλιγμένο και προστατευμένο: Πρώτα υπήρχε μια στρώση με δρόσο στο έδαφος, μετά κατέβαινε το Μάννα, και από πάνω σκεπαζόταν πάλι με δρόσο. Σαν υπενθύμιση αυτού του γεγονότος σκεπάζουμε το ψωμί (και) από πάνω. Αυτό μας θυμίζει την αγάπη και τη έγνοια του Θ-ού για τους ανθρώπους Του.

Μια άλλη εξήγηση έχει να κάνει με το γεγονός πως κάνουμε το Κιντούσς με το κρασί πριν να φάμε το ψωμί. Συνήθως η σειρά των ευλογιών είναι πρώτα του ψωμιού και μετά του κρασιού. Το Σσαμπάτ (και τις γιορτές) κάνουμε το Κιντούσς πριν το γεύμα (που αρχίζει με το ψωμί). Το ψωμί μπορεί να «προσβληθεί» που πρώτα πίνουμε το κρασί ενώ το ψωμί είναι πιο σημαντικό και η ευλογία του πρέπει να είναι πρώτη. Για αυτό το σκεπάζουμε, για να «μην δει» την ταπείνωση αυτή.

Αυτό μας διδάσκει, πόσο προσεκτικοί  πρέπει να είμαστε με τα συναισθήματα του διπλανού μας. Ακόμη και το ψωμί, που θα λέγαμε πως δεν είναι κάτι σοβαρό, οι Σοφοί μάς λένε να το σκεπάσουμε για να μην προσβληθεί. Αφού είναι έτσι, φυσικά και ο συνάνθρωπός μας αξίζει να τον σεβαστούμε και να είμαστε σίγουροι πως δεν τον προσβάλουμε.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από τη Γεσσιβά

Γιατί και πώς κάνουμε το Κιντούσς

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate BLOG (13).png 

Ο Θ-ός μάς πρόσταξε να θυμόμαστε την ημέρα του Σσαμπάτ. Οι Σοφοί μάς εξηγούν πως αυτό σημαίνει το να εκφράσουμε αυτή την θύμηση με λέξεις, δηλαδή να ευλογήσουμε τον Θ-ό για το Σσαμπάτ. Αυτό το κάνουμε μέσω του Κιντούσς. 

Απαγγέλουμε το Κιντούσς το βράδυ (Παρασκευή) και το πρωί (Σσαμπάτ), αλλά δεν είναι ακριβώς το ίδιο κείμενο, όπως θα δούμε παρακάτω.

Οι Σοφοί μας θέσπισαν να λέμε αυτήν την ευλογία αυτή με ένα ποτήρι κρασί. Πρώτα λέμε την ευλογία για το κρασί, μετά την ευλογία για το Κιντούσς και τέλος πίνουμε το κρασί.

Γιατί κρασί;

Ένας από τους λόγους είναι πως κάθε τραγούδι (και δοξασία) το λέμε με κρασί, όπως στον Ναό, οι Λευίτες έλεγαν καθημερινά τραγούδι ενώ πρόσφεραν το κρασί. Για αυτό, την Ευλογία του Σσαμπάτ την λέμε και αυτή  με κρασί. 

Το κρασί, το οποίο είναι εορταστικό ποτό, συμβολίζει πως το γεύμα που θα ακολουθήσει, δεν είναι ένα συνηθισμένο γεύμα αλλά ένα ξεχωριστό, εορταστικό και χαρούμενο γεύμα.  Για να διαβάσετε (στα αγγλικά) περισσότερους λόγους κάντε κλικ εδώ.

Το προτιμότερο είναι να απαγγείλουμε το Κιντούσς με κρασί. Δεν είναι απαραίτητο να είναι γλυκό (το λεγόμενο κρασί του Κιντούσς) αλλά πρέπει να είναι Κασσέρ. Αν όμως κάποιος δεν έχει κασσέρ κρασί, μπορεί να κάνει την ευλογία του Κιντούσς με ψωμί. Σε τέτοια περίπτωση, πρώτα θα πλύνει τα χέρια του με την ευλογία ...αλ νετιλάτ γιαντάϊμ (όπως κάθε φορά πριν τρώμε ψωμί). Μετά θα απαγγείλει το Κιντούσς, λέγοντας αντί για την ευλογία του κρασιού, την ευλογία του ψωμιού. Το βασικό στο Κιντούσς είναι η ευλογία για το Σσαμπάτ, που παραμένει η ίδια (και όχι του κρασιού). 

Το Κιντούσς το κάνουμε πριν το γεύμα, και συνηθίζεται να μην τρώμε από τη δύση του ηλίου ώσπου να κάνουμε το Κιντούσς.

Το βράδυ, το Κιντούσς εισάγεται με στίχους της Τορά που περιγράφουν το πρώτο Σσαμπάτ του κόσμου, τότε που ο Θ-ός «αναπαύτηκε» από την Δημιουργία του κόσμου (Γιομ ασσισί βαγιεχουλού ασσαμάγιμ βεαάρετς βεχόλ τσεβαάμ...). Μετά, λέμε την ευλογία του κρασιού (Μπαρουχ ατά... μπορέ περί αγκάφεν), και μετά λέμε την ευλογία του Κιντούσς (Μπαρούχ ατά... ασσέρ κιντεσσάνου μπεμιτσβοτάβ βερατσά μπάνου.... μεκαντέσς ασσαμπάτ). (βλ. όλο το κείμενο και την μετάφραση εδώ)

Το πρωί, δεν υπάρχει ειδική ευλογία για το Κιντούσς, γιατί η βάση του Κιντούσς είναι να θυμόμαστε το Σσαμπάτ όταν μπαίνει, το βράδυ. Οπότε πριν το γεύμα της ημέρας, απλά λέμε την ευλογία του κρασιού (ή του ψωμιού). Παρόλα’ αυτά, συνηθίζουμε να λέμε πριν το Κίντουσς στίχους της Τορά που αναφέρονται στην τήρηση του Σσαμπάτ (Βεσσαμερού μπενέ Ισραέλ ετ Ασσαμπάτ… ζαχόρ ετ γιόμ ασσαμπάτ...).

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από τη Γεσσιβά

Το κείμενο του Κιντούσς

Αν θέλετε να χρησιμοποιήστε αυτό το κείμενο για να απαγγείλετε το Κιντούσς, παρακαλώ να το εκτυπώστε πριν το Σσαμπάτ :-):

 

Κιντούσς Βράδυ:

 

[Γένεσης 1 1:31 (τέλος του στίχου) -2 2:1-3)]

Γιομ ασσισσί: βαγι(ε)χουλού ασσαμάγιμ βεαάρετς βεχόλ τσεβαάμ. Βαγι(ε)χάλ Ελο-ίμ μπαγιόμ ασσεβιί μελαχτό ασσέρ ασά. Βαγισσμπότ μπαγιόμ ασσεβιί, μικόλ μελαχτό ασσέρ ασά. Βαγι(ε)βαρέχ Ελο-ίμ ετ γιομ ασσεβιί βαγι(ε)καντέσς οτό, κι βο σσαβάτ μικόλ μελαχτό ασσέρ μπαρά Ελο - ίμ λαασότ.

Σαβρί μαρανάν [οι παρευρισκομένου απαντούν:] λεχαγίμ (ή όπως όλοι λένε - λεχάγιμ)]

Μπαρούχ ατά Αντο-νάι Ελο-ένου μέλεχ αολάμ, μπορέ περί αγκάφεν [/αμοτσί λέχεμ μιν αάρετς στην περίπτωση χρήσης Χαλότ αντί κρασιού για το Κιντούς].

Μπαρούχ ατά Αντο-νάι Ελο-ένου μέλεχ αολάμ, ασσέρ κιντεσσάνου μπεμιτσβοτάβ βερατσά μπάνου, βασσαμπάτ κοντσσό μπεααβά ουβρατσόν ινχιλάνου, ζικαρόν λεμαασέ μπερεσσίτ τεχίλα λεμικραέ κόντεσς ζέχερ λιτσιάτ μιτσράγιμ, κι βάνου βαχάρτα βεοτάνου κιντάσστα μικόλ ααμίμ, βεσσαμπάτ κοντσσεχά μπεααβά ουβρατσόν ινχαλτάνουμ, μπαρούχ ατά Αντο-νάι, μεκαντέσς ασσαμπάτ.


Ήταν η έκτη μέρα: Και τελειοποιήθηκαν ο ουρανός κι η γη και οι στρατιές που τα κατοικούσαν. Την έβδομη μέρα ο Θ-ός είχε ολοκληρώσει το έργο που είχε δημιουργήσει και δεν εργάστηκε κατά την ημέρα αυτή, μετά το τέλος ολόκληρου του έργου που δημιούργησε. Και ευλόγησε ο Θ-ός την έβδομη μέρα και την καθαγίασε γιατί τη μέρα αυτή αναπαύθηκε ο Θ-ός από κάθε έργο που έπλασε και δημιούργησε.

Κύριοι, με την άδειά σας,

Ας είσαι ευλογημένος Κύριε Θ-έ μας, βασιλιά του κόσμου, Δημιουργέ του καρπού του αμπελιού. 

Ας είσαι ευλογημένος Κύριε Θ-έ μας βασιλιά του κόσμου, που μας καθαγίασες με τις εντολές Σου, ικανοποιήθηκες από μας και μας κληροδότησες το ιερό Σσαμπάτ Σου με αγάπη και καλοσύνη, σαν ανάμνηση του έργου της δημιουργίας. 

Η μέρα αυτή είναι η πρώτη που θεωρήθηκε σαν άγια γιορτή κι ανάμνηση της εξόδου από την Αίγυπτο και το ιερό Σου Σσαμπάτ, μας κληροδότησες με αγάπη και καλοσύνη.  

Ας είσαι ευλογημένος Κύριε που καθαγιάζεις το Σσαμπάτ.  

Όταν ο Θ-ός είπε δύο λέξεις ταυτόχρονα...

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate BLOG (11).png 

Το Σσαμπάτ είναι μια πολύ ξεχωριστή μέρα, για την οποία μας δόθηκε η εντολή να μη κάνουμε εργασίες. Πρόκειται για μια από τις Δέκα Εντολές που μας έδωσε ο Θ-ός στο Όρος Σινά. Οι Δέκα Εντολές αναφέρονται στην Τορά δυο φορές. Η πρώτη στο Χουμάσς (Βιβλίο) Σσεμότ, (Έξοδος 20:1-14) και η δεύτερη στο Χουμάσς Ντεβαρίμ (Δευτερονόμιο 5:6-18).

Οι Σοφοί μας επισημαίνουν μερικές διαφορές ανάμεσα στα δύο κείμενα. Η πιο γνωστή διαφορά βρίσκεται στην εντολή για το Σσαμπάτ. Στο Σσεμότ λέει, «Να θυμάσαι (Ζαχόρ) την ημέρα του Σσαμπάτ». Ενώ στο Ντεβαρίμ λέει «Να τηρείς (Σσαμόρ) την ημέρα του Σσαμπάτ». Οι Σοφοί μας εξηγούν πως ο Θ-ός είπε και τις δύο λέξεις ταυτόχρονα (κάτι που για το ανθρώπινο στόμα είναι αδύνατο να κάνει και το ανθρώπινο αφτί αδύνατο να ακούσει). Επρόκειτο για θαύμα. Αλλά ο Θ-ός δεν κάνει άσκοπα θαύματα. Τότε, γιατί συνέβη αυτό; 

Γιατί στο Σσαμπάτ υπάρχουν και οι δύο εντολές, η θύμηση και η τήρηση. Θα πρέπει να θυμόμαστε την ημέρα του Σσαμπάτ, πράγμα που γίνεται με ενεργές πράξεις. Αλλά θα πρέπει και να το τηρήσουμε, πράγμα που γίνεται απέχοντας από κάποιες συγκεκριμένες πράξεις (που απαγορεύονται το Σσαμπάτ).

Με άλλα λόγια, το Σσαμπάτ έχουμε δύο είδη μιτσβότ, τις ενεργές που τις πράττουμε (πχ. η απαγγελία του Κιντούσς) και τις αρνητικές που τις αποφεύγουμε (πχ. το άναμμα μιας φωτιάς). Και τα δύο είδη μιτβότ δόθηκαν ταυτόχρονα, επειδή είναι εξίσου σημαντικά και αποτελούν τις δύο όψεις του Σσαμπάτ.  

Με την βοήθεια του Θ-ού, τις επόμενες εβδομάδες θα προσπαθήσουμε να εξηγήσουμε μερικές από αυτές τις μιτσβότ. 

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από τη Γεσσιβά

Γιατί ο Θ-ός μάς διέταξε να τηρούμε το Σσαμπάτ;

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate BLOG (8).png 

Μια πολύ βασική Μιτσβά του Ιουδαϊσμού είναι το Σσαμπάτ. Περιέχει πολλούς νόμους και έθιμα, αλλά σήμερα θα επικεντρωθούμε στο ερώτημα «Γιατί ο Θ-ός μάς διέταξε να τηρούμε το Σσαμπάτ;»

[Να επισημαίνουμε εδώ ότι ο πρωταρχικός λόγος που τηρούμε το Σσαμπάτ είναι ίδιος με όλες τις άλλες Μιτσβότ, που είναι απλά επειδή ο Θ-ός μάς πρόσταξε να τις τηρούμε. Στηριζόμενοι σε αυτήν την βάση, μπορούμε να διερευνήσουμε και άλλους λόγους για την τήρηση του Σσαμπάτ).

Στις Δέκα Εντολές αναφέρονται δύο λόγοι για την τήρηση του Σσαμπάτ. Ο πρώτος σαν υπενθύμιση της Δημιουργίας του Κόσμου και ο δεύτερος σαν υπενθύμιση της Εξόδου από την Αίγυπτο. 

Όπως γνωρίζουμε ο Θ-ός δημιούργησε τον κόσμο σε έξι μέρες και την εβδόμη «ξεκουράστηκε». Αναπαυόμενοι κι εμείς από την εργασία μας την έβδομη μέρα, υπενθυμίζουμε στον εαυτό μας και διακηρύσσουμε προς όλους ότι ο Θ-ός είναι ο Δημιουργός του Κόσμου. 

Γιατί αυτή η εντολή δόθηκε ειδικά στον Εβραϊκό λαό; Εδώ εισέρχεται ο δεύτερος λόγος της τήρησης του Σσαμπάτ, η υπενθύμιση της Εξόδου από την Αίγυπτο. Με την Έξοδο γίναμε ο Λαός του Ισραήλ, που είναι συνδεδεμένος με τον Θ-ό και Του ανήκει. Για αυτό και οι Εβραίοι έχουν την ευθύνη και την υποχρέωση να υπενθυμίζουν στην ανθρωπότητα (τηρώντας το Σσαμπάτ) πως ο κόσμος δημιουργήθηκε από τον Θ-ό.

Έτσι λοιπόν, μια μέρα την εβδομάδα, σταματάμε την ρουτίνα της ζωής μας και επικεντρωνόμαστε στον Δημιουργό του Κόσμου που μάς επέλεξε ως λαό Του απελευθέροντάς μας από την Αίγυπτο.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από τη Γεσσιβά

Τίποτα δεν είναι αδύνατο

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate BLOG (6).png 

Έρχεται το Σσαβουότ! O εορτασμός ξεκινά την Κυριακή 17 Μαΐου 2021 με την δύση του ηλίου και τελειώνει την Τρίτη 19 Μαΐου το βράδυ.

Το Σσαβουότ είναι η μέρα κατά την οποία παραλάβαμε την Τορά. Όταν η Τορά μας εξιστορεί αυτό το γεγονός, μας λέει πως οι Εβραίοι είπαν

 נעשה ונשמע

Ναασσέ Βέ Νισσμά, δηλαδή «[Όλα όσα είπε ο Θ-ός] θα κάνουμε και θα ακούσουμε»  

Υπάρχει όμως ένα Μιντράσς, που μας λέει κάτι πολύ ενδιαφέρον. Αφηγείται πως όταν οι Εβραίοι στάθηκαν κάτω από τον Όρος Σινά, ο Θ-ός μετακίνησε το βουνό, το έβαλε από πάνω τους και τους είπε: «Αν παραλάβετε την Τορά είμαστε εντάξει, αλλά αν δεν την παραλάβετε θα σας λιώσει το βουνό». Δηλαδή, ο Θ-ός τους ανάγκασε να παραλάβουν την Τορά. Γιατί όμως; Αφού νωρίτερα είχαν συμφωνήσει με την θέλησή τους να την παραλάβουν, γιατί έπρεπε να τους αναγκάσει ο Θ-ός;

Μια από τις εξηγήσεις είναι, πως ο κάθε άνθρωπος έχει στην ζωή του ανόδους και καθόδους και υπάρχουν μερικές φορές που λέμε «Αυτό δεν μπορώ να το κάνω, είναι πολύ δύσκολο». Μερικές φορές όντως είναι πολύ δύσκολο. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η θέλησή μας να κάνουμε τις Μιτσβότ κτλ δεν αρκεί. Γιατί είναι τέτοια η κατάσταση που ο απλός άνθρωπος δεν μπορεί να τα καταφέρει μόνος του. 

Για αυτό ο Θ-ός μάς ανάγκασε να παραλάβουμε την Τορά. Ήθελε να υπάρχει, πέρα από την καλή θέλησή μας (που είναι πολύ σημαντική, αλλά όχι σταθερή), ένα είδος αναγκασμού. Γιατί αυτό σημαίνει πως, είμαστε πάντα υποχρεωμένοι να τηρούμε την Τόρα, ακόμα και όταν οι συνθήκες είναι πολύ δύσκολες και η θέλησή μας αποδυναμώνεται. Αλλά επειδή ο Θ-ός μάς ανάγκασε, μας δίνει επίσης την δυνατότητα και τις δυνάμεις να προσπεράσουμε ακόμα και τις δυσκολίες που δεν θα μπορούσαμε να αντιμετωπίσουμε μόνο με τις δικές μας δυνάμεις.

Σσαμπάτ Σσαλόμ, 

קבלת התורה בשמחה ובפנימיות

Καλή παραλαβή της Τορά με χαρά και 'εσωτερικότητα'

Άριε από τη Γεσσιβά

Τι έγινε την πρωτομηνιά του μήνα Σιβάν;

To read it in English click here

Στην Αγκαντά του Πέσαχ, στο Νταγιένου λέμε:

אילו קרבנו לני הר סיני ולא נתן לנו את התורה דיינו

«Αν μας οδηγούσε ο Θ-ός στο Όρος Σινά και δεν μας έδινε την Τορά (Θα μας ήταν αρκετό) »

Συνήθως αυτό το κομμάτι το τραγουδάμε, και μερικές φορές δεν σκεφτόμαστε τι ακριβώς λέμε. Αλλά αν σκεφτούμε λίγο, αυτή η πρόταση μοιάζει πολύ παράξενη. Λέμε πως θα μας ήταν αρκετό (Νταγιένου), αν ο Θ-ός μας έφερνε δίπλα στο Όρος Σινά χωρίς να μας δώσει την Τορά!!! Τι θα πει αυτό; Τι είναι το τόσο σημαντικό και καλό στην διανυκτέρευση στο Όρος Σινά, που θα μας ήταν αρκετό ακόμη και χωρίς να παραλάβουμε την Τορά;

Όταν η Τορά περιγράφει τον ερχομό του λαού του Ισραήλ στην έρημο του Σινά (όπου βρισκόταν το Όρος Σινά), λέει το εξής:

ויחן שם ישראל נגד ההר (שמות יט ב) 

«…και εκεί ο Ισραήλ κατασκήνωσε απέναντι στο βουνό». (Έξοδος 19:2)

Μιλάει για ολόκληρο τον λαό του Ισραήλ, περισσότερο από 3 εκατομμύρια ανθρώπους. [Μόνο οι άντρες από 20 έως 60 ετών ήταν πάνω από 600,000, χωρίς να συνυπολογίσουμε τους μεγαλύτερους, τις γυναίκες και τα παιδιά.]

Και ο στίχος μιλάει στον ενικό - σαν να ήταν μονάχα ένας άνθρωπος!!! Οι Σοφοί μας εξηγούν, πως όταν έφτασαν στην έρημο του Σινά, η έμφυτη ενότητα του Εβραϊκού Λαού αποκαλύφθηκε. Οι Εβραίοι ήταν συμφιλιωμένοι, με τέτοια αγάπη ο ένας για τον άλλον, που ήταν σαν ένας άνθρωπος. Όπως τα πόδια με τα χέρια, που είναι μέρος ενός σώματος. Αυτή η ενότητα, ήταν αυτή που τους έκανε άξιους ώστε να παραλάβουν την Τορά.

Την επόμενη εβδομάδα, την Τετάρτη 12/05/21, θα είναι η πρωτομηνιά του εβραϊκού μήνα Σιβάν. Σε πνευματικό επίπεδο, οι ίδιες ενέργειες ξανα-ανακαλύπτονται κάθε χρόνο την ίδια μέρα. Δηλαδή, αυτήν την ημέρα, (την 1η του μήνα Σιβάν) η δυνατότητα για μια τέτοια ενότητα αποκαλύπτεται και πάλι. Είναι στα χέρια μας να την αξιοποιήσουμε για να φανερώσουμε την αγάπη που μας ενώνει για όλη την υπόλοιπη χρονιά. Έτσι προετοιμαζόμαστε για την Παραλαβή της Τορά το Σσαβουότ που μας έρχεται.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από την Γιεσσιβά

Ο απρόσμενος λόγος της χαράς του Λαγκ ΜπαΌμερ

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate BLOG (2).png 

Το Λαγκ ΜπαΌμερ είναι μέρα χαράς. Γιατί; Μια εξήγηση, όπως αναφέραμε σε προηγούμενη ανάρτηση (κάντε κλικ εδώ), σχετίζεται με την επιδημία που σταμάτησε αυτήν την ημερομηνία. 

Υπάρχει και άλλη εξήγηση. Η χαρά του Λαγκ ΜπαΌμερ είναι, επειδή συμμεριζόμαστε την χαρά του Ραβίνου Σσιμόν Μπαρ Γιοχάι. Είχε ζητήσει αυτήν την μέρα όλοι να είναι χαρούμενοι επειδή είναι η πιο χαρούμενη μέρα της ζωής του. Πoιο σημαντικό γεγονός συνέβη εκείνη την ημέρα; Είναι η μέρα που ο Ραβίνος Σσιμόν Μπαρ Γιοχάι έφυγε από την ζωή. Αλλά πως μπορεί η μέρα που φεύγει κάποιος να είναι η πιο χαρούμενη μέρα της ζωής του; 

Θα το καταλάβουμε αν κοιτάξουμε ποιός ήταν ο Ραβίνος Σσιμόν Μπαρ Γιοχάι.  Ήταν αυτός που αποκάλυψε την Καμπαλά, δηλαδή την μυστικιστική εξήγηση της Τορά. 

Ο Ραβίνος Σσιμόν Μπαρ Γιοχάι στην ζωή του σε κάθε κατάσταση και σε κάθε πράξη, κοιτούσε όχι μόνο το απλό, το φανερό, αλλά έβλεπε πιο βαθιά, την αληθινή εσωτερική έννοια του. 

Όταν αναλογιζόμαστε τον θάνατο, μπορούμε να τον δούμε από δύο όψεις. Η πρώτη είναι, πως όταν κάποιος πεθαίνει, μας αφήνει, και δεν είναι πια στον κόσμο. Αυτό είναι βέβαια πολύ λυπηρό. Η δεύτερη όψη είναι, πως ο καθένας μας έχει εδώ μια αποστολή που πρέπει να εκπληρώσει, και όταν την ολοκληρώνει δεν έχει πια κάτι άλλο να κάνει στον κόσμο, και για αυτό τον αφήνει. Δηλαδή, όταν κάποιος πεθαίνει, σημαίνει πως κατέφερε να ολοκληρώσει όλα όσα ήθελε ο Θ-ός από αυτόν στον κόσμο αυτό. Συνεπώς, η εκπλήρωση της αποστολής είναι ένα πολύ χαρούμενο γεγονός.

Για αυτό ο Ραβίνος Σσιμόν Μπαρ Γιοχάι είπε πως η μέρα του θανάτου του θέλει να είναι μια χαρμόσυνη μέρα. Επειδή έβλεπε στον θάνατο ως την στιγμή της ολοκλήρωσης της αποστολής του στον κόσμο. Αυτό είναι το μήνυμα του Λαγκ Μπαόμερ, να βλέπουμε σε κάθε πράγμα την αλήθεια του, πέρα από το επιφανειακό.

Γιατί όλα είναι προγραμματισμένα από τον Θ-ό, και Αυτός αποφασίζει για όλα, άρα είναι σίγουρο ότι όσα μας συμβαίνουν είναι για το καλό. Απλώς πρέπει να το ψάξουμε λίγο βαθύτερα για να βρούμε το καλό που βρίσκεται μέσα σε κάθε τι.

Χαρούμενο Λαγκ ΜπαΌμερ & Σσαμπάτ Σσαλόμ

Άριε από την Γεσσιβά

Γιατί διαβάζουμε τα «Γνωμικά των Πατέρων» αυτές τις μέρες;

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate_ BLOG (13).png 

Tην περίοδο του Σεφιράτ αΌμερ, δηλαδή μεταξύ Πέσαχ και Σσαβουότ, συνηθίζουμε να μελετάμε κάθε Σσαμπάτ ένα κεφάλαιο από το Πιρκέ Αβότ, Γνωμικά των Πατέρων. Τι είναι το Πιρκέ Αβότ; Είναι ένα τμήμα της Μισσνά*.

Συνήθως, οι Μισσναγιότ περιέχουν τους νόμους της Τορά, π.χ. τους νόμους του Σσαμπάτ, του κασσέρ κτλ. Αλλά το Πιρκέ Αβότ είναι  διαφορετικό. Μιλάει για ζητήματα τα οποία δεν είναι εντολές του Θ-ού, αλλά αφορούν την προσωπική μας πνευματική ανάπτυξη, δηλαδή το πώς να συμπεριφερόμαστε σωστά. Σύμφωνα με το Ταλμούδ,  όποιος θέλει να κάνει περισσότερα από την απλή τήρηση του νόμου (με τα λόγια του Ταλμούδ, να είναι Χασίντ), οφείλει να ακολουθήσει τα διδάγματα του Πιρκέ Αβότ. 

Ας πάρουμε ένα παράδειγμα από το Κεφάλαιο 3 που θα διαβάσουμε αυτό το Σσαμπάτ το απόγευμα (μετά την προσευχή του Μινχά), την Μισσνά 10: 

 «[Ο Ραβίνος Χανίνα Μπεν Ντόσα] συνήθιζε επίσης να λέει: Καθένας του οποίου οι πράξεις υπερβαίνουν τη σοφία του, η σοφία του είναι διαρκής, αλλά όποιου η σοφία υπερβαίνει τις πράξεις του, η σοφία του δεν διαρκεί.» 

Η μελέτη της Τορά πρέπει να εκφράζεται σε καλές πράξεις. Κάποιος που επικεντρώνεται μόνο στη μελέτη, όλες οι γνώσεις και όλη η σοφία του δεν θα αντέξουν στις δοκιμές της ζωής. 

Γιατί μελετάμε το Πιρκέ Αβότ αυτήν την περίοδο; Όπως έχουμε εξηγήσει προηγουμένως, το Σεφιράτ αΌμερ είναι η περίοδος κατά την οποία προετοιμαζόμαστε για την παραλαβή της Τορά το Σσαβουότ. Μέρος της προετοιμασίας είναι να μελετούμε το Πιρκέ Αβότ, για να μας υπενθυμίζει αλλά και να μας διδάσκει πώς να γίνουμε καλύτεροι.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από τη Γεσσιβά

* Μισσνά: Το πρώτο σημαντικό έργο που αφορά τον εβραϊκό νόμο και το οποίο κωδικοποιήθηκε σε γραπτή μορφή. Η Μισσνά περιέχει τις προφορικές παραδόσεις, οι οποίες δίδονταν από τους δασκάλους στους μαθητές. Το έργο συμπληρώνει, επεξηγεί και καθιερώνει ένα σύστημα που αφορά τις εντολές της Τορά. Λόγω των συνεχών διωγμών των Εβραίων, κατέστη ιδιαίτερα δύσκολο να εγγυηθεί κανείς ότι δεν θα ξεχνιόταν η μετάδοση αυτών των παραδόσεων. Η Μισσνά αποτελεί την πρώτη συνολική γραπτή συλλογή της Προφορικής Τορά, η οποία συντάχθηκε το έτος 3960 (200 Κ.Ε.) από τον Ραβίνο Γεούντα Ανασί στην Γη του Ισραήλ,  περί τα τέλη του 2ου αιώνα. Αποτελεί την βάση του Ταλμούδ. 

Τι το μοναδικό έχει ο μήνας Ιγιάρ;

 To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate_ BLOG (3).png

Ο μήνας Ιγιάρ είναι ένας πολύ ιδιαίτερος μήνας. Είναι ο μόνος μήνας, στον οποίο η κάθε μέρα έχει μια ειδική Μιτσβά, το Μέτρημα του Όμερ. Tο Μέτρημα του Όμερ είναι η προετοιμασία μας για την παραλαβή της Τορά το Σσαβουότ (Δείτε ΕΔΩ για προηγούμενη επεξήγηση). Μπορείτε να παρακολουθείτε καθημερινά τα βίντεο του Ελιέζερ-Λάζαρου Τζιώρα που μας εξηγεί με πρακτικά παραδείγματα και ασκήσεις πως μπορούμε να βελτιώσουμε τον εαυτό μας με το Μετρημα του Όμερ. 

Ο μήνας Ιγιάρ θεωρείται σπουδαίος γιατί μέσω του Μετρήματος του Όμερ, αντιλαμβανόμαστε την ξεχωριστή σημασία της δικής μας εργασίας, των δικών μας ενεργειών σε αυτόν τον κόσμο.

Δηλαδή, μετά τον μήνα Νισάν, όπου η έμφαση είναι στο ότι ο Θ-ός μας βγάζει από την Αίγυπτο, όχι απαραίτητα επειδή το αξίζουμε, αλλά επειδή μας επέλεξε ως λαό Του, έρχεται ο μήνας Ιγιάρ, στον οποίο η έμφαση είναι η δική μας δουλειά του Μετρήματος του Όμερ, της προετοιμασίας μας για την Παραλαβή της Τορά. Η Τορά μας δίνεται επειδή το «αξίζουμε», επειδή προετοιμαζόμαστε και βελτιώνουμε τον εαυτό μας για την παραλαβή της. 

Αλλά οι δυνάμεις για να μπορούμε να δουλεύουμε «μόνοι μας», έρχονται και αυτές από τον Θ-ό. Για αυτό, πριν τον μήνα Ιγιάρ έχουμε τον μήνα Νισάν, στον οποίο ο Θ-ός μας δίνει τις δυνάμεις και, την ελευθερία για να μπορούμε να προετοιμάσουμε τον εαυτό μας και τον κόσμο για την Παραλαβή της Τορά.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από την Γιεσσιβά

Γιατί δεν γίνονται γάμοι κατά την περίοδο του Σεφιράτ αΌμερ;

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate_ BLOG (4).png 

Στην περίοδο του Σεφιράτ αΌμερ, τηρούμε έθιμα πένθους, όπως το να μην κουρευόμαστε, να μην παντρευόμαστε, να απέχουμε από διάφορες ψυχαγωγικές δραστηριότητες και άλλα.

Γιατί αυτό; Γιατί πριν περίπου 2000 χρόνια, αυτήν την περίοδο ήταν πανδημία στο Ισραήλ. Οι 24 χιλιάδες μαθητές του γνωστού σοφού Ραμπί Ακίβα πέθαναν, και δεν απέμειναν σχεδόν καθόλου μελετητές της Τορά. 

Μετά από αυτό το θλιβερό γεγονός, ο Ραμπί Ακίβα κατέφερε να βρει 5 μαθητές, και αυτοί ήταν εκείνοι που μετέφεραν την γνώση της Τορά στην επόμενη γενιά. 

Η πανδημία κράτησε από το Πέσαχ μέχρι την 33η μέρα του Όμερ, που σταμάτησε. Αλλά οι άνθρωποι που είχαν νοσήσει συνέχισαν να πεθαίνουν μέχρι το Σσαβουότ. Για αυτό, την 33η μέρα του Όμερ δεν πενθούμε, μα αντίθετα χαιρόμαστε, γιατί σταμάτησε η πανδημία εκείνη την ημέρα. Αλλά συνεχίζουμε ξανά από την επομένη να τηρούμε τα έθιμα του πένθους μέχρι το Σσαβουότ.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από την Γιεσσιβά

Γιατί μετράμε τις ημέρες μεταξύ Πέσαχ και Σσαβουότ;

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate_ BLOG (2).png 

Υπάρχει μια Μιτσβά, να μετράμε τις μέρες και τις εβδομάδες από το Πέσαχ μέχρι το Σσαβουότ και να γιορτάζουμε το Σσαβουότ την 50η μέρα. Το μέτρημα αυτό ορίζει την ημερομηνία του Σσαβουότ. 

Το μέτρημα αρχίζει την παραμονή της δεύτερης μέρας του Πέσαχ. Μετράμε την παραμονή της κάθε μέρας. π.χ. Αύριο (Παρασκευή 2/04/21) θα είναι η 5η μέρα του Όμερ, και θα μετρήσουμε σήμερα (Πέμπτη 1/04/21) το βράδυ (μετά την εμφάνιση τριών αστεριών) 5 ημέρες. Το μέτρημα συνοδεύεται από μια ευλογία. 

Αν κάποιος ξεχάσει και δεν μετρήσει το βράδυ, μπορεί να μετρήσει ολόκληρη την επόμενη μέρα, μέχρι την δύση του ηλίου, όμως, δεν μπορεί να απαγγείλει την ευλογία. Τις επόμενες μέρες, συνεχίζει κανονικά να μετράει απαγγέλλοντας την ευλογία. Αν όμως κάποιος ξεχάσει να μετρήσει και την υπόλοιπη μέρα, από την επόμενη βραδιά (και μετά) μπορεί (και πρέπει) να εκπληρώσει την Μιτσβά του μετρήματος, αλλά χωρίς την ευλογία. 

Αυτό το μέτρημα ονομάζεται το Μέτρημα του Όμερ (Σεφιράτ α Όμερ). Τι είναι το Όμερ; Είναι μια θυσία που πρόσφεραν στον Ναό την επόμενη της Πρώτης Μέρας του Πέσαχ. Την εποχή του Ναού, η Προσφορά του Όμερ σηματοδοτούσε ότι αυτήν την ημέρα άρχιζε το μέτρημα για το Σσαβουότ. 

Μια από τις εξηγήσεις που δίνουν οι Σοφοί μας για αυτό το μέτρημα είναι η εξής: Όταν βγήκαν από την Αίγυπτο, οι Εβραίοι γνώριζαν πως πρόκειται να παραλάβουν την Τορά, και από τον μεγάλο ενθουσιασμό τους, μετρούσαν τις μέρες μέχρι να συμβεί. Το Σσαβουότ γιορτάζουμε τoν Δόσιμο της Τορά. Το μέτρημα μάς υπενθυμίζει πως πρόκειται να παραλάβουμε την Τορά και πάλι το Σσαβουότ που μας έρχεται και πρέπει να προετοιμαστούμε για αυτό. 

Κατεβάστε ΕΔΩ όλο το πρόγραμμα του μετρήματος με την αντίστοιχη μέρα. Εκτυπώστε το και τοποθετήστε το κάπου που θα το δείτε καθημερινά (π.χ στην κουζίνα) για να μη χάσετε κάποια  μέρα!

Σσαμπάτ Σσαλόμ και Χαγκ Σαμέαχ,

Άριε από τη Γιεσσιβά


Η ευλογία είναι (όταν λέμε την ευλογία πρέπει να γνωρίζουμε ποια μέρα του Όμερ είναι): 

Μπαρούχ ατά Αντο-νάι Ελο-ένου μέλεχ αολάμ ασσέρ κιντεσσάνου μπεμιτσβοτάβ βετσιβάνου αλ σεφιράτ αόμερ. 

Ευλογητός Συ Κύριε Θ-έ μας, Βασιλιά του κόσμου, ο Οποίος μας καθαγίασε με τις εντολές Του και μας διέταξε το μέτρημα του Όμερ. 

Μετράμε τις ημέρες: 

[Σήμερα το βράδυ 1 Αρπιλίου 2021 λέμε:] Αγιόμ χαμισσά γιαμίμ λαΌμερ

Σήμερα είναι … [αναφέρουμε τον αριθμό των ημερών, και όταν υπάρχουν και των εβδομάδων] για το [μέτρημα του] Όμερ 

Μετά το μέτρημα λέμε: 

Αραχαμάν ου γιαχαζίρ λάνου αβοντάτ μπετ αμικντάσς λιμκομά μπιμερά βεγιαμένου αμέν σέλα. 

Ο Ελεήμον ας μας επιστρέψει την λειτουργία του Ναού στην θέση της σύντομα στις μέρες μας Αμέν Σέλα.

Ποιές είναι οι ελάχιστες υποχρεώσεις μας για την νύχτα του Σέντερ;

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate_ BLOG (11).png 

Το Σέντερ είναι μια πολύ ωραία βραδιά, στην οποία γιορτάζουμε την Έξοδο μας από την Αίγυπτο (η οποία συνέβη πριν 3332 χρόνια στο φυσικό επίπεδο, και συνεχίζεται κάθε μέρα στο πνευματικό επίπεδο).

Ποιές είναι οι ελάχιστες υποχρεώσεις μας για την νύχτα του Σέντερ; 

1. Θα πρέπει να φάμε (ο καθένας) Ματσά, τουλάχιστον 27 γρ. (το οποίο αντιστοιχεί σε περίπου μισή στρογγυλή Ματσά), ακουμπισμένοι στα αριστερά.

2. Θα πρέπει να φάμε (ο καθένας) Μαρόρ (πικρά χόρτα), τουλάχιστον 27 γρ. (το οποίο αντιστοιχεί σε περίπου ένα φύλλο μαρούλι).

3. Θα πρέπει να πιούμε (ο καθένας) 4 ποτήρια (τουλάχιστον 86 μλ.) κρασί, ακουμπισμένοι στα αριστερά – το πρώτο για το Κιντούσς, το δεύτερο μετά την διήγηση της ιστορίας της Εξόδου πριν το  γεύμα, το τρίτο μετά το Μπιρκάτ Αμαζόν (την Ευλογιά Μετά το Γεύμα), και το τέταρτο μετά τους τελευταίους ύμνους στον Θ-ό.

4. Θα πρέπει να διηγηθούμε την ιστορία της Εξόδου και να την κατανοήσουμε. Για αυτό μπορούμε να την διηγηθούμε στην γλώσσα μας. Η Αγκαντά θα μας βοηθήσει να την διηγηθούμε. Είναι σημαντικό να καταλαβαίνουμε τι λέμε, γιατί αλλιώς δεν είναι διήγηση, είναι απλά απαγγελία. Για αυτόν τον λόγο οι άνθρωποι διαβάζουν την Αγκαντά στα εβραϊκά, και μετά στην δική τους γλώσσα, έτσι ώστε όλοι να καταλαβαίνουν. 

5. Θα πρέπει να γιορτάσουμε και να χαρούμε αυτή την νύχτα του Σέντερ, και όχι μόνο στο Σέντερ, αλλά επίσης ολόκληρη την εβδομάδα του Πέσαχ (από το Σσαμπάτ το βράδυ έως την επόμενη Κυριακή το βράδυ).

Σσαμπάτ Σσαλόμ και Κασσέρ & Χαρούμενο Πέσαχ,

Άριε από την Γιεσσιβά

Γιατί είναι σημαντική η Ματσά Σσμουρά;

To read it in English, click here

Copy of Ayto to gnorizate_ BLOG (9).png 

Τι είναι η χειροποίητη Ματσά Σσμουρά και γιατί είναι τόσο σημαντική; 

Η ματσά, όπως ξέρουμε, είναι ψωμί το οποίο δεν αφήνουμε να φουσκώσει. Όλη η διάρκεια της ετοιμασίας του, από την στιγμή που το αλεύρι έρχεται σε επαφή με το νερό, μέχρι να βγάλουμε τη Ματσά από το φούρνο, πρέπει να είναι λιγότερη από 18 λεπτά. 

Η Ματσά Σσμουρά (στα εβραϊκά φυλαγμένη), λέγεται έτσι γιατί φύλαξαν προσεκτικά το αλεύρι από την αρχή, από τότε που θέρισαν το σιτάρι, να μην έρθει σε επαφή με νερό, για να είμαστε σίγουροι πως δεν θα γίνει χαμέτς.

Τι είναι καλύτερο; Η χειροποίητη ματσά ή η ματσά φτιαγμένη με μηχανή; Στον Ιουδαϊσμό, δίνεται μεγάλη σημασία στην πρόθεση με την οποία κάνουμε πράγματα. Όταν η ματσά φτιάχνεται με τα χέρια, ο άνθρωπος ο οποίος την φτιάχνει, έχει την πρόθεση να το κάνει με σκοπό την μιτσβά της ματσά, κάτι που είναι λίγο δύσκολο σε μια μηχανή...

Πολλοί άνθρωποι φροντίζουν να τρώνε Ματσά Σσμουρά όλο το Πέσαχ, ή τουλάχιστον για το Σέντερ, γιατί υπάρχει μια ειδική μιτσβά να φάμε ματσά την πρώτη βραδιά του Πέσαχ. Για αυτό, συνηθίζει η Χαμπάντ, να διανέμει σε όλους μια ειδική χειροποίητη Ματσά Σσμουρά για το Σέντερ, για να μπορούμε όλοι να κάνουμε την μιτσβά με τον καλύτερο τρόπο.

Σσαμπάτ Σσαλόμ,

Άριε από την Γιεσσιβά

Looking for older posts? See the sidebar for the Archive.