Ταλμούδ, τι είναι; (3)

Ταλμούδ, τι είναι; (συνέχεια)

του Ιακώβ Σιμπή

Στο τέλος της περιόδου των Αμοραΐμ, το σημαντικό μέρος και η ουσία αυτών των συζητήσεων και μελετών, συγκεντρώθηκε, με πυρήνα τα Μισσναΐτικα κεφάλαια, συγκροτώντας έτσι τα δυο μεγάλα έργα – Το Τ′ της Βαβυλωνίας, που συγγράφηκε, κυρίως, στις ραβινικές ακαδημίες των ραβίνων Όσι και Ράμπινα στη Μάτα Μαχασία (Σούρα)και Νεαρντέα (που αργότερα έγινε Πομπαντίτα). Η επιμέλειά του έγινε στη Βαβυλωνία από τον ραβίνο Οσι και το σφράγισε ο ραβίνος Γιόσι στα τέλη του 5^ου και αρχές του 6^ου αιώνα, και το Τ′ της Ιερουσαλήμ, που συγγράφηκε στις ραβινικές ακαδημίες, της Ιερουσαλήμ, της Καισάρειας και της Σεπφόρης και κυρίως της Τιβεριάδας, στη σχολή του ραβίνου Γιοχανάν, και η επιμέλεια του συμπληρώθηκε στις αρχές του 5^ου μ.Χ. αιώνα.

Υπάρχουν διαφορές στα χαρακτηριστικά των δυο Τ′. Το ιερουσαλημίτικο Τ′ σφραγίστηκε εκατό χρόνια πριν από το βαβυλωνιακό, χωρίς να έχει συνέχεια. Αντίθετα το βαβυλωνιακό συνεχίστηκε με τους Σαβοραΐμ*, τους Γκεονίμ* και όλους τους ερμηνευτές του. Στο βαβυλωνιακό Τ′ παράθεσαν τους λόγους των προγενέστερών τους μετά από εκ βαθέων ανάλυση, διασταυρώνοντας τους με ενδείξεις και αποδείξεις από άλλες πηγές. Έτσι απέκτησε μια πληρότητα και τελειότητα που δεν συναντάται στο ιερουσαλημίτικο.

Το ιερουσαλημίτικο Τ′ δεν αποτέλεσε πηγή διδασκαλίας όπως το βαβυλωνιακό. Και οι μεταγενέστερες γενιές όταν έπρεπε να καθορίσουν τους τρόπους ζωής τους σύμφωνα με το Τ′, δεν χρησιμοποιούσαν το ιερουσαλημίτικο, παρά μόνο όταν αυτό αντίφασκε με το βαβυλωνιακό, του οποίου η επιμέλεια έγινε σε μεγάλες συγκεντρώσεις λογίων, και σύμφωνα με τη πλειοψηφία.

Αυτό ήταν αιτία το ιερουσαλημίτικο Τ′ να παραγκωνιστεί, και στα σχολεία στις ραβινικές ακαδημίες και τις άλλες σχολές αποστήθιζαν μόνο το βαβυλωνιακό.

-----------------------------------------------------------------

Σαβοραΐμ: λόγιοι και ιεροδιδάσκαλοι της Βαβυλωνίας στην περίοδο ανάμεσα στους Εμοραΐμ (500 μ.Χ.) και Γκεονίμ (600 μ.Χ.). Στην εποχή τους το Βαβυλωνιακό Τ′ είχε μεν ″σφραγισθεί″, εκείνοι όμως συνέχισαν να το επεξεργάζονται. 

Γκεονίμ: Ο τίτλος των επικεφαλής των ραβινικών ακαδημιών της Σούρα και της Πομπαντίτα στη Βαβυλωνία, μετά την περίοδο των Σαβοραΐμ (600 μ.Χ.) και μέχρι τη παρακμή αυτών των εβραϊκών κέντρων (1040 περ.). Θεωρούνταν οι πνευματικοί ηγέτες όλης της εβραϊκής διασποράς.