«Πώς είστε;»
Θα σκεφτόσασταν ποτέ πως η ερώτηση «πώς είστε;» μπορεί να έχει θρησκευτικό χαρακτήρα; Και πώς παίζει σημαντικό ρόλο σε μια από τις σπουδαιότερες Βιβλικές αφηγήσεις;
Στην Παρασσά αυτής της εβδομάδας, Βαγιεσσέβ (Γένεσις 37-40), διαβάζουμε τη δραματική ιστορία του Ιωσήφ – το ονειρεμένο πολύχρωμο παλτό, την αντιπαλότητα ανάμεσα στα αδέρφια της οικογένειας του Ιωσήφ και την κάθοδό του στην Αίγυπτο μετά την πώλησή του ως σκλάβος. Όταν έπεσε στη δυσμένεια της γυναίκας του αφεντικού του, επειδή απέκρουε τις προσπάθειές της να τον θέλξει ερωτικά, ο νεαρός Ιωσήφ βρέθηκε έγκλειστος σε ένα κελί μιας Αιγυπτιακής φυλακής. Εκεί συνάντησε τον αρχιυπηρέτη και τον αρτοποιό του Φαραώ και ερμήνευσε έγκυρα τα όνειρα και των δύο. Αργότερα, όταν και ο ίδιος ο Φαραώ ανησύχησε από κάποια όνειρα που είχε δει, ο αρχιυπηρέτης θυμήθηκε τον Ιωσήφ ο οποίος μεταφέρθηκε από το μπουντρούμι στη βασιλική αυλή. Η εξήγηση του ονείρου ικανοποίησε το μονάρχη και ο νεαρός Εβραίος σκλάβος θα διακριθεί τάχιστα και θα εκτοξευθεί στο αξίωμα του αντιβασιλέα της Αιγύπτου.
Πώς ξεκίνησε η σωτηρία του Ιωσήφ; Ξεκίνησε όταν κατά τη φυλάκισή του παρατήρησε ότι ο αρχιυπηρέτης και ο αρτοποιός φαίνονταν λυπημένοι. «Και ο Ιωσήφ ήρθε σε αυτούς το πρωί και τους είδε, και ναι, ήταν σκεφτικοί. Αυτός ρώτησε τους υπαλλήλους του Φαραώ … ‘Γιατί σήμερα φαίνεστε τόσο άσχημα;’». (Γένεσις 40:6-7). Τότε του αναφέρουν τα ανησυχητικά όνειρά τους, τα ερμηνεύει σωστά και τα υπόλοιπα είναι ιστορία.
Αλλά γιατί ο Ιωσήφ έπρεπε να τους ρωτήσει, τελικά; Γιατί παραξενεύτηκε τόσο όταν είδε άλλους κρατούμενους να φαίνονται λυπημένοι; Αφού η θλίψη είναι σχεδόν ο κανόνας στη φυλακή. Δεν είναι προφανές ότι οι περισσότεροι φυλακισμένοι είναι απογοητευμένοι;
Σύμφωνα με το Ράμπι του Λούμπαβιτς, η απάντηση είναι ότι ο Ιωσήφ έδειχνε μια ανώτερη αίσθηση ενδιαφέροντος και φροντίδας για τους συνανθρώπους του. Απομακρυσμένος βίαια από τον πατέρα του και την οικογενειακή ζωή, φυλακισμένος σε μια ξένη χώρα, θα μπορούσε εύκολα να πάρει άφεση για την απόλυτη απορρόφησή του από τα δικά του προβλήματα. Βλέποντας όμως τους συγκρατούμενούς του να φαίνονται ιδιαίτερα ταραγμένοι, φάνηκε αρκετά ευαίσθητος για να βρει χρόνο και να ρωτήσει για την κατάστασή τους. Στο τέλος, όχι μόνο τους βοήθησε αλλά η δική του σωτηρία ήρθε ως επακόλουθο αυτής της μοιραίας συνάντησης. Αν είχε σκεφτεί, «Σιγά, έχω τα δικά μου προβλήματα, γιατί να ανησυχώ γι’ αυτούς;», ίσως και να είχε μείνει για πάντα στη φυλακή.
Μερικές φορές, λέει ο Ράμπι, ένα απλό «τι κάνετε;» μπορεί να αποβεί ιστορικό.
Είναι ένα μάθημα για μας να γίνουμε λίγο περισσότερο φιλικοί. Να χαιρετάμε τους ανθρώπους, ακόμα και να χαμογελάμε λίγο πιο συχνά.
Όταν συναντάμε κάποιον γνωστό μας και τον ρωτάμε «τι κάνετε;» περιμένουμε να μας απαντήσει; Δοκιμάστε αυτό το πείραμα. Την επόμενη φορά που θα ερωτηθείτε, απαντήστε «χάλια!». Δείτε αν το άλλο άτομο σας ακούει εκείνη τη στιγμή και ανταποκρίνεται ή συνεχίζει απτόητος το δρόμο του, χωρίς να έχει προσέξει την απάντησή σας.
Εκτός από τα εξαιρετικά προτερήματα του Ιωσήφ τα οποία οφείλουμε να μιμούμαστε και να ακολουθούμε, το απλό αυτό εδάφιο μας υπενθυμίζει επίσης, ότι πρέπει να ενδιαφερόμαστε ειλικρινά για την κατάσταση στην οποία βρίσκονται οι συνάνθρωποί μας. Και δεν θίγεται η αξιοπρέπειά μας, ούτε μας εμποδίζει σε τίποτα το γνήσιο και αληθινό ενδιαφέρον γι’ αυτούς. Ποιος ξέρει; Μπορεί να μην αλλάξει μόνο τις δικές τους ζωές, αλλά και τη δική μας.